Навіны

«Каштоўнасць для Гродна». Паляк выпадкова знайшоў запячатаную калоду карт з фабрыкі Лапіных

У адной з польскіх груп у Facebook, прысвечаных антыкварыяту, з’явіўся пост пра рэдкую знаходку родам з Гродна. Гжэгаж Ралецкі выпадкова знайшоў нераспакаваную калоду ігральных карт, выпушчаных каля 100 гадоў таму. Карты былі выраблены на фабрыцы братоў Лапіных, і даволі рэдкія.

Гульнявыя карты Лапіных выпускалі на фабрыцы ў Гродне ў 1920−1940-х гадах. Яны былі папулярныя ў міжваеннай Польшчы. Фабрыка працавала на Будзённага, 56 і вырабляла карты розных тыпаў, у тым ліку «народныя» калоды з выявамі шляхты часоў Рэчы Паспалітай замест каралёў і валетаў, «прускія» і «барочныя» карты. Асаблівасцю карт была высокая якасць друку і разнастайнасць дызайнаў.

Выпадкова знайшоў у стале

На пост звярнуў увагу MOST. Паляк знайшоў карты ў стале прадзеда. Зараз Гжэгаж будзе думаць, што яму рабіць са знаходкай, расказаў ён выданню. Ён не думаў, што гэтыя карты такія рэдкія.

Карты, знойдзеныя Гжэгажам Ралецкім. Крыніца: Facebook

«Знайшоў вельмі шмат сямейных рэліквій, якія трэба рассартаваць. Карты — адна з іх. Калі калі-небудзь вырашу расстацца з імі, хачу быць упэўнены, што яны патрапяць да таго, хто захавае іх для будучых пакаленняў».

Гжэгаж не ўпэўнены, што яго прадзед быў звязаны з Гродна. Ён нарадзіўся ў Ковалуўцы (Украіна), прабабуля — з Міронуўкі (Украіна). Пазней яны пасяліліся пад Замосцем у Польшчы.

Кошт знаходкі

Беларускі спецыяліст па вінтажы растлумачыў выданню, што падобныя карты на рынку сустракаюцца рэдка, і запячатаная калода можа каштаваць значна больш. Напрыклад, за апошнія гады прадавалася ўсяго чатыры такія калоды і самая дарагая пайшла з аўкцыёна амаль за 1000 злотых.

Карты Лапіных з іншай калоды, раздрукаванай раней. Крыніца: Facebook

«Для Гродна такія карты — гэта каштоўнасць. Наколькі я ведаю, у музеі ў Гродне ёсць толькі адна поўная калода, і яна адрозніваецца ад цяперашняй знаходкі», — падзяліўся ён.

Гісторыя фабрыкі Лапіных

Фабрыка гульнявых карт Лапіных спыніла сваё існаванне пасля Другой сусветнай вайны. У 1944 годзе вытворчасць была закрыта, а будынак выкарыстоўваўся для друку агітацыйных плакатаў. У 2015 годзе, пры рэканструкцыі будынка, дзе знаходзілася фабрыка, былі знойдзеныя старыя карты 1920-х гадоў, выкарыстаныя як уцяпляльнік. Гэтыя карты сталі ўнікальнай знаходкай, перададзенай у Гродзенскі гісторыка-археалагічны музей.

Абрывак ліста яшчэ не выразаных карт, знойдзены ў Гродне. Фота: архіў Hrodna life

Аднаўленне карт Лапіных

На аснове знойдзеных узораў і архіўных дадзеных у 2017 годзе творчае аб’яднанне «А-чатыры» ў Гродне выпусціла адноўленае выданне карт Лапіных. За некалькі дзён да прэзентацыі арыгінальную калоду ў фірмовай скрынцы перадаў беларускі палітык, гродзенец Аляксандр Мілінкевіч. Сям’я Лапіных падарыла карты яго бацькам, з якімі яны жылі ў адным доме ў Гродне.

Калода карт братоў Лапіных ад Аляксандра Мілінкевіча. Фота: Hrodna.life
Адноўленыя карты Лапіных. Фота: oz.by

У 2023 годзе Гродзенскі дзяржаўны гісторыка-археалагічны музей закупляў калоду ігральных карт Лапіных на 24 карты за 295 рублёў.

Чытайце таксама:

Падзяліцца

Апошнія запісы

Нерухомасць тыдня: на Дзевятоўцы прадаюць кватэру з чарапашкамі-ніндзя і аб’ёмнай картай свету на сцяне

На сёмым паверсе дома па вуліцы Ліможа, 48Б выстаўлена на продаж трохпакаёвая кватэра плошчай 74,8…

4 красавіка 2025

Лакацыі паводле фільмаў пра вайну, парад і ўзяцце Тэкстыльшчыкаў замест Рэйхстага. Што плануюць у Гродне на 9 траўня?

У Гродне рыхтуюцца да святкавання 80-годдзя Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне. Мерапрыемствы аб'яднаюць пад канцэпцыяй…

4 красавіка 2025

У Гродне падаражэў праезд у гарадскім транспарце — і на прыгарадных маршрутах

З 5 красавіка ў Гродне талоны на праезд у гарадскім грамадскім транспарце даражэюць на 10…

4 красавіка 2025

«Інтэр'еры з Pinterest» і «цэны як у Венецыі». У Гродне адкрылі буцік-гатэль The Cult на месцы знесенага гістарычнага будынка

У Гродне на Віленскай, 37 адкрыўся новы буцік-гатэль і рэстаран The Cult - і выклікаў…

2 красавіка 2025

Гронкі кветак, люстэркі і ружовае футра. У Гродне з’явіліся вясновыя фотазоны

Пакуль сады толькі заквітнеюць, ва ўстановах і крамах Гродна падрыхтавалі вясновыя фотазоны. Часта гэта гронкі…

2 красавіка 2025

Старадаўнія падвалы ў цэнтры Гродна прыцягваюць бізнес. Калі памяшканні можна выкарыстоўваць у камерцыйных мэтах?

На Савецкай вуліцы каля 80% падвалаў задзейнічаны пад бізнес, прыводзіць статыстыку газета “Гродзенская праўда”. Пры…

1 красавіка 2025